SAĞLIĞA AYRILAN PAY YETERSİZDİR

BASIN AÇIKLAMASI


SAĞLIĞA AYRILAN PAY YETERSİZDİR
MALİYET ODAKLI DEĞİL İNSAN ODAKLI SAĞLIK BÜTÇESİ İSTİYORUZ!

2017 Bütçe Kanunu Tasarısının Meclise gelmesi dolayısıyla son günlerde kimi basın-yayın organlarında bütçeden sağlık harcamaları içerisinde ilaca ayrılan rakamın 23,8 Milyar olduğu, ilaç harcamalarının son 5 yılda % 55 arttığı ifade edilmektedir. Bütçeden ilaca ayrılan payın 24 milyar TL’ye yaklaşmış olması ilk bakışta olumlu bir gelişmedir. Ancak özellikle 2009-2013 yılları arasında uygulanan global bütçe döneminde ilaca ayrılan payın genelde 15 Milyar TL civarında sabitlendiği, bunun ilaç ve eczacılık alanında daralmaya neden olduğu, eczane ekonomilerinin bu süreçte önemli ölçüde eridiği gerçeği gözlerden uzak tutulmamalıdır.

Ülkemizde Sağlıkta Dönüşüm Programı ile birlikte bütçedeki kara delikleri kapatmak adına sağlık harcamalarının azaltılması yönünde tedbirler alınmaya başlanmıştır. Sağlık harcamalarının azaltılması noktasında ilk akla gelen ise ilaç fiyatları olmaktadır. Yıllık nüfus artışı, yaşam süresinin uzaması ve yaşlanan nüfus, özel sağlık hizmeti sunucularından da hizmet alınması ile sağlık hizmetlerine erişimin eskiye nispetle çok daha kolay hale gelmesi, hekime gitme sıklığının 2,1’lerden 8,4’lere ulaşmış olması ve artan tedavi harcamaları gibi temel parametreler göz önünde bulundurulmadan ilaç harcamaları uzun süre baskılanmıştır. Nitekim Sağlık Bakanlığı’nın 2017 Bütçe sunumuna göre, ülkemizde tüketilen ilaç kutu sayısı % 202 artış gösterirken, ilaç harcamaları 2002’den bu yana 2016 fiyatlarıyla sadece % 10 artış göstermiştir.

Diğer yandan sağlık göstergeleri dikkate alınırken OECD ülkeleri içerisinde Türkiye’nin sağlığa ve ilaca yaptığı harcamanın pek çok ülkeden çok daha az olduğu da gözden kaçırılmamalıdır. TÜİK’in 2015 Yılı Sağlık İstatistiklerine göre; OECD ülkelerinde toplam sağlık harcamalarının GSYİH içindeki payına bakıldığında Türkiye % 5,4’lik oranla OECD ortalaması % 8,9’un altındadır. Yine Sağlık Bakanlığı 2017 Bütçe sunumuna göre; Türkiye’de kişi başına sağlık harcaması 2014 yılı rakamlarıyla 821 Dolardır. OECD ortalaması ise 2686 Dolardır. Türkiye’de kişi başına düşen ilaç harcamalarına bakıldığında 170 Dolar civarında, OECD ortalamasının ise 527 Dolar olduğu görülmektedir. Bu rakamlara bakarak Türkiye’de ilaç ve sağlık harcamalarının yüksek olduğunu söylemek mümkün değildir.

Kuşkusuz, ülke kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması amacıyla tasarruf politikalarına gidilmesi ve bütçenin bu şekilde yapılandırılması desteklenecek bir tutumdur. Ancak sağlık, sadece fiyat-maliyet bazlı yaklaşımlarla tasarruf yapılamayacak, insan yaşamı ve toplum merkezli özgün bir alandır.

Sağlık alanında gerçek bir tasarruf, fiyat-maliyet, kâr-zarar temelli değil; önleyici-koruyucu sağlık hizmetlerine ağırlık veren, akılcı ve sorumlu ilaç kullanımını ve eşdeğer ilaca desteği ön plana çıkaran kamu sağlık politikaları ile mümkün olur. Unutulmamalıdır ki toplumsal refahın, kalkınmanın ve büyümenin temel sacayaklarından biri sağlıktır. Dolayısıyla devlet, toplumsal refahı ve kalkınmayı sağlayacak politika ve tedbirleri hayata geçirirken, sağlık hizmetlerinin iyileştirilmesi ve yaygınlaştırılması adına sağlık ve ilaç harcamalarında artış olması kaçınılmazdır.

Türk Eczacıları Birliği olarak daha önce defalarca ifade ettiğimiz üzere Sağlık otoritesinden talebimiz; toplum sağlığının en üst seviyede gelişmesi; sağlık, ilaç ve eczacılık hizmetlerinin sürdürülebilirliği için maliyet odaklı değil, insan odaklı katılımcı bütçedir.


TÜRK ECZACILARI BİRLİĞİ MERKEZ HEYETİ