TEB Tarihçesi

Türk Eczacıları Birliği’nin Tarihsel Gelişimi

Eczacıların mesleki örgütlenmesi Osmanlı döneminde I. Meşrutiyet (1876) ve II. Meşrutiyet (1908) dönemlerinden başlayarak Cumhuriyet’in ilanına uzanan süreçte şekillenmiştir. Mesleğimiz, I. ve II. Meşrutiyet dönemlerinden Cumhuriyet’in ilanına kadar geçen süreçte iki tüzük ile yönetilmiştir.

Cumhuriyet’in ilanından dört yıl sonra, 1927 yılında kabul edilen 964 sayılı Kanun ile eczacılık mesleğine ilişkin ilk yasal düzenlemelerden biri yapılmıştır. Daha sonra mesleğin çağın ihtiyaçlarına uygun biçimde yeniden düzenlenmesi amacıyla hazırlanan 6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun, 1953 yılında kabul edilerek yürürlüğe girmiştir. Bu süreçte eczacılık mesleği, farklı dönemlerde Etıbba Odaları ve Ticaret ve Sanayi Odaları gibi yapılar içinde temsil edilerek kurumsallaşma mücadelesini sürdürmüştür.

Türk Eczacıları Birliği, mesleki örgütlenme mücadelemizin uzun soluklu aşamalarından sonra 2 Şubat 1956 tarihli ve 9223 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 6643 sayılı Türk Eczacıları Birliği Kanunu ile İstanbul’da kurulmuştur. Kanunun yürürlüğe girmesiyle birlikte hızlı bir yapılanma sürecine girilmiş ve 21 Mayıs 1956 tarihinde Ankara’da ilk Büyük Kongre gerçekleştirilmiştir.

Kuruluşunun ardından mesleki saygınlığı ve yasal altyapıyı güçlendiren Birliğimiz, 1961 Anayasası’nın 122. maddesi ve 1982 Anayasası’nın 135. maddesi kapsamında “kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşu” olarak tanımlanmış ve anayasal statü kazanmıştır. Bu anayasal tanıma göre kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları kanunla kurulan, organları kendi üyeleri tarafından seçilen, idarenin yargı kararı olmaksızın seçilmiş organları görevden uzaklaştıramadığı ve demokratik esaslara göre işleyen kamu tüzel kişilikleridir.

Türk Eczacıları Birliği de bu yasal yetkiyle meslek mensuplarının müşterek ihtiyaçlarını karşılamak, mesleki faaliyetleri kolaylaştırmak, eczacılığın genel menfaatlerine uygun olarak gelişmesini sağlamak, meslek mensuplarının birbirleriyle ve halkla olan ilişkilerinde dürüstlüğü ve güveni hâkim kılmak, meslek disiplini ile ahlakını korumak amacıyla faaliyet gösteren köklü bir kuruluştur.

24 Şubat 1984 tarihinde gerçekleştirilen 25. Olağan Büyük Kongre’nin ardından, 6643 sayılı Kanun’un 53. maddesinde 84 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile yapılan değişiklik sonucunda Türk Eczacıları Birliği’nin idari merkezi İstanbul’dan Ankara’ya taşınmıştır. Birlik, o tarihten bu yana kurumsal hafızasını koruyarak mesleki dayanışmayı güçlendirmek ve eczacılık mesleğinin yarınlarını inşa etmek amacıyla çalışmalarını kesintisiz bir şekilde sürdürmektedir.

Bugün gelinen noktada, 59 Bölge Eczacı Odasına üye yaklaşık 60 bin eczacıya hizmet veren Türk Eczacıları Birliği, ilaç ve eczacılık alanındaki ulusal çalışmalarını büyüterek devam ettirmektedir.

Türkiye’nin gelişimine katkı sunmayı ve sahip olduğu bilgi ile birikimi uluslararası alanda paylaşmayı önemseyen Türk Eczacıları Birliği; Uluslararası Eczacılık Federasyonu (FIP), Avrupa Halk Sağlığı Birliği, Avrupa Eczacılık Forumu ve Avrupa Hastane Eczacıları Birliği’nin (EAHP) resmi üyesi, Avrupa Birliği Eczacılık Grubu’nun (PGEU) ise gözlemci üyesidir.

Türk Eczacıları Birliği, halk sağlığının korunması ve geliştirilmesine yönelik çalışmaları mesleki sorumluluğunun temel bir parçası olarak görmektedir. Birliğimiz, faaliyetlerini bilimsellik, evrensellik, eczacıya, topluma ve kamuya yararlılık, sürekli gelişim, katılımcılık ve çözüm odaklılık değerlerine olan bağlılığıyla sürdürmektedir.

Bugüne Kadar Göreve Gelmiş Merkez Heyeti Başkanları

  1. Ecz. Vahit DEMİRKAN ............................... 1956 – 1957

  2. Ecz. Hasan DERMAN ................................ 1957

  3. Ecz. Selahattin TANDAL ............................ 1957 – 1963

  4. Ecz. Nezih ULAGAY ................................... 1964 – 1968

  5. Ecz. Halit TÜZÜNER ................................... 1968 – 1970

  6. Ecz. Nezih ULAGAY .................................... 1970 – 1972

  7. Ecz. Aydın TANSAN ..................................... 1972 – 1974

  8. Ecz. İbrahim ÇETİNKAYA ............................ 1974 – 1983

  9. Ecz. Ayhan TÜTEL ...................................... 1983 – 1984

10. Prof. Dr. Mekin TANKER .............................. 1984 – 1991

11. Ecz. Ahmet Yüksel URAS ............................. 1991 – 1995

12. Ecz. Mehmet DOMAÇ .................................. 1995 – 2007

13. Ecz. Erdoğan ÇOLAK ................................... 2007 – 2021

14. Ecz. Arman ÜNEY ........................................ 2021 – 2025

15. Ecz. Mehmet İrfan DEMİRCİ ........................ 2025 –